Leita Ý frÚttum mbl.is

BloggfŠrslur mßna­arins, september 2010

Innk÷llun aflaheimilda

gla­ir krakkar

Marka­srannsˇknafyrirtŠki­ MMR hefur birt ni­urst÷­ur k÷nnunar ■ar sem spurt var um ßlit fˇlks ß ■vÝ a­ afturkalla fiskvei­iheimildir. 70,9% svarenda s÷g­ust vera frekar e­a mj÷g hlynntir ■vÝ a­ stjˇrnv÷ld afturkalli me­ einum e­a ÷­rum hŠtti gildandi fiskvei­iheimildir og ˙thluti ■eim a­ nřju me­ breyttum reglum. 18,8% eru andvÝgir hugmyndunum og 10,3% s÷g­ust hvorki vera hlynnt nÚ andvÝg mßlinu. äŮetta er nokkur breyting frß k÷nnun MMR Ý febr˙ar 2009 ■egar 61% svarenda s÷g­ust fylgjandi afturk÷llun og endur˙thlutun fiskvei­iheimilda," segir Ý tilkynningu frß fyrirtŠkinu.

Eins og venjulega er nokkur munur ß afst÷­u ˇlÝkra hˇpa til mßlsins. äTil dŠmis s÷g­ust 82% ■eirra sem eru fimmtugir og eldri vera hlynntir hugmyndinni samanbori­ vi­ 71% Ý aldurshˇpnum 30-49 ßra og 54% Ý aldurshˇpnum 18-29 ßra. ١ ber a­ lÝta til ■ess a­ Ý ÷llum aldurshˇpunum voru ■eir sem s÷g­ust hlynntir hugmyndinni mun fleiri en ■eir sem s÷g­ust henni andvÝgir."

ä73,7% ■eirra sem b˙a ß h÷fu­borgarsvŠ­inu s÷g­ust fylgjandi ■vÝ a­ yfirv÷ld endursko­i ˙thlutun fiskvei­iheimilda bori­ saman vi­ 66,4% ■eirra sem b˙a ˙ti ß landi," segir ennfremur. äŮß s÷g­ust 16,0% Ýb˙a h÷fu­borgarsvŠ­isins vera andvÝgir hugmyndinni um endur˙thlutun fiskvei­iheimilda bori­ saman vi­ 23,3% Ýb˙a landsbygg­arinnar. Af ■eim sem sty­ja n˙verandi rÝkisstjˇrn eru 93,3% sem s÷g­ust hlynntir ■vÝ a­ a­ stjˇrnv÷ld afturkalli me­ einum e­a ÷­rum hŠtti gildandi fiskvei­iheimildir og ˙thluti ■eim a­ nřju me­ breyttum reglum. Me­al ■eirra sem segjast ekki sty­ja rÝkisstjˇrnina voru 51,9% sem s÷g­ust fylgjandi endur˙thlutun fiskvei­iheimilda en 35,0% ■eirra voru ■vÝ andvÝgir."

SÝ­an kemur Ý ljˇs verulegur munur var ß afst÷­u svarenda eftir stu­ningi ■eirra vi­ stjˇrnmßlaflokka. äŮannig s÷g­ust 38,3% sjßlfstŠ­ismanna hlynntir endur˙thlutun fiskvei­iheimilda en 43,4% ■eirra s÷g­ust andvÝgir. 59,1% framsˇknarmanna s÷g­ust hlynntir endur˙thlutun fiskvei­iheimilda en 27,3% ■eirra s÷g­ust andvÝgir. 93% stu­ningsfˇlks Samfylkingarinnar kva­st fylgjandi endur˙thlutun fiskvei­iheimilda en 2,3% ■ess sag­ist andvÝgt. Ůß voru 95,9% Vinstri grŠnna hlynntir ■vÝ a­ stjˇrnv÷ld endursko­i ˙thlutun fiskvei­iheimilda en 1,1% voru ■vÝ andvÝgir. Me­al ■eirra sem s÷g­ust kjˇsa a­ra flokka en ofangreinda voru 87,2% sem kvß­ust hlynntir endur˙thlutun fiskvei­iheimilda en 10,5% kvß­ust andvÝgir."

═ tilkynningunni segir einnig a­ ■egar liti­ sÚ til sambŠrilegrar k÷nnunar frß ■vÝ Ý febr˙ar 2009 kemur Ý ljˇs a­ stu­ningur vi­ afturk÷llun og endur˙thlutun fiskvei­iheimilda hefur aukist miki­ me­al stu­ningsfˇlks rÝkisstjˇrnarinnar. äN˙ segjast 93,3% ■eirra sem sty­ja rÝkisstjˇrnina hlynnt hugmyndinni samanbori­ vi­ 74,3% Ý febr˙ar 2009. Stu­ningur vi­ hugmyndina breytist hins vegar lÝtillega me­al ■eirra sem myndu kjˇsa Framsˇknarflokkinn e­a SjßlfstŠ­isflokkinn n˙. Stu­ningur vi­ afturk÷llun og endur˙thlutun fiskvei­iheimilda eykst me­al karla og kvenna, ■eirra sem b˙a ß h÷fu­borgarsvŠ­inu og Ýb˙a landsbygg­arinnar og Ý ÷llum aldurshˇpum a­ hˇpnum 18-29 ßra undanskyldum."

FrÚtt af visir.is


Sjßvar■orpin fßi nřtingarsamninga

l˙­uvei­ar

Samningalei­in er mj÷g vel fŠr ef gŠtt er jafnrŠ­is stjˇrnarskrßrinnar.

SveitarfÚl÷g og fiskvinnslur fßi nřtingasamninga til jafns vi­ ˙tger­ir.

Nřtingarsamningar ver­i ekki ger­ir nema til 5 ßra Ý senn.

Ef ■essi lei­ ß a­ vera fŠr ■ß er nau­synlegt a­ leysa upp ÷ll stŠrstu og skuldugustu ˙tger­arfÚl÷gin og setja ■au Ý gjald■rot.

Ůa­ Štti ekki a­ vera flˇki­ mßl enda eru ■au nßnast ÷ll lagalega gjald■rota fyrir m÷rgum ßrum sÝ­an.


mbl.is Sko­ar alla kosti
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

Sannleiksnefnd um kvˇtakerfi­

image

┴­ur en Al■ingi fer a­ fjalla Ý alv÷ru um vŠntanlega skřrslu nefndar Jˇns Bjarnasonar sjßvar˙tvegsrß­herra um endursko­un kvˇtakerfisins er nau­synlegt a­ sett ver­i ß laggirnar äSANNLEIKSNEFNDô sem fßi heimild til a­ kalla til sÝn fyrrum og n˙verandi sjˇmenn, fiskverkafˇlk og ˙tger­armenn.

Eftir ■vÝ sem frÚst hefur ■ß vir­ist svo vera sem st÷rf endursko­unarnefndarinnar hafi ÷ll mi­ast vi­ a­ keyrt ver­i ßfram ß äAFLAMARKSKERFIô vi­ stjˇrn fiskvei­a me­ ÷llum ■eim stˇrfeldu g÷llum sem ■vÝ fylgja.

Allir sem til ■ekkja og hafa unni­ Ý sjßvar˙tvegi ß ═slandi frß uppt÷ku kvˇtakerfisins vita og ■ekkja a­ eigin raun um ■ß grÝ­arlegu spillingu og sˇun sem aflamarkslei­in ■vingar einstaklinga og fyrirtŠki Ý.

Brottkast og kvˇtasvindl er landlŠg plßga Ý kvˇtakerfinu sem ekki hefur tekist a­ vinna ß enda hvatinn til l÷gbrota innbygg­ur Ý kerfi­.

Eins og oft og i­urlega hefur komi­ fram Ý fj÷lmi­lum ■ß hafa allir ■eir sem tjß­ hafa sig opinberlega um galla kvˇtakerfisins veri­ hund eltir og hrˇpa­ir ni­ur sem illgjarnir ˇsannindamenn.

Ůa­ er algj÷rt skilyr­i a­ mÝnu mati a­ Al■ingi skipi sannleiksnefnd sem yfirheyri hluta­eigandi a­ila um allt er lřtur a­ l÷gbrotum Ý kvˇtakerfinu og ■eim a­ilum sem koma fyrir nefndina ver­i veitt algj÷r fri­helgi.

Eftir a­ sannleiksnefndin lřkur st÷rfum sem ekki Štti a­ taka nema ÷rfßar vikur ■ß fyrst er hŠgt a­ rŠ­a Ý fullri alv÷ru um hva­a a­fer­ vi­ notum vi­ stjˇrn fiskvei­a Ý framtÝ­inni.


mbl.is L═┌ mun vinna a­ ˙tfŠrslu samningalei­ar
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

Aflamark og sˇknarmark

Ůrßtt fyrir a­ ■etta sÚu g÷mul skrif hefur lÝti­ breyst, nema a­ ■orskaflinn var skorinn ni­ur stuttu sÝ­ar vegna "ofmats" og fˇr kvˇtinn ni­ur Ý 130 ■˙s tonn 2007. Enn er veri­ a­ ■rßtta um Kvˇtakerfi­ svo greinin ß fullan rÚtt ß sÚr.

Inngangur

Kvˇtakerfi­ sem n˙ hefur veri­ nota­ sÝ­an 1984 er a­ ganga sÚr til h˙­ar. Ůetta stjˇrnunarkerfi var sett ß til ■ess a­ vernda ■orsk gegn meintri ofvei­i, tÝmabundi­ Ý eitt ßr. Hvort ■orskstofninn hafi ■ß veri­ Ý hŠttu vegna ofvei­i er ßlitamßl og alls ˇsanna­.

Hvort tˇkst a­ vernda ■orsk gegn meintri ofvei­i er spurning um skilgreiningu, en ■a­ er sta­reynd er a­ a­ ■orskafli er n˙ ßri­ 1999 talsvert minni en ■egar kerfinu var komi­ ß 1984, en ■orskaflinn ßri­ 1983 var 300 ■˙sund tonn. Ůa­ hefur sem sagt tekist ßgŠtlega a­ draga ˙r vei­i ß ■orski.

Tilgangurinn me­ vei­istjˇrnuninni 1984 var a­ draga ˙r vei­i til ■ess a­ byggja stofninn upp svo unnt yr­i a­ vei­a meira seinna, en gjarnan var haldi­ fram a­ jafnst÷­uafli ■orsks vi­ ═sland gŠti veri­ 500 ■˙sund tonn ß ßri. Kerfi­ hefur ekki or­i­ til ■ess a­ ■essi afli hafi nß­st, ■vert ß mˇti hefur sÝfellt veri­ a­ minnka.

Ůar ß ofan hefur ■a­ haft Ý f÷r me­ sÚr řmsar hli­arverkanir sem h÷fundar ■ess sßu ekki fyrir Ý upphafi og kerfi­ er or­i­ svo flˇki­ a­ yfirsřn ■ess er or­in ˇm÷guleg. SÝfellt er veri­ a­ stoppa Ý g÷t eins og ■a­ er kalla­, en vi­ ■a­ opnast nř g÷t, enda flÝkin or­in slitin. VÝst er a­ menn sßu ekki ■rˇunina fyrir ■egar kerfinu var komi­ ß.

heimild 1

HÚr mß sjß afla nokkurra botnfisktegunda 1989 -1998. Ůorskaflinn sÚst sem rau­ lÝna og aflat÷lur eru gefnar upp me­ rau­um t÷lum vinstra megin (tonn x 1000). Allir stofnar hafa veri­ ß ni­urlei­ sÝ­an ■ß, ■orskurinn hefur ■okast a­eins upp ß vi­. Afli annara tegunda en ■orsks er sřndur hŠgra megin (svartar t÷lur). Ůa­ kallast n˙ "uppbygging stofnsins". Enn er langt Ý land a­ aflinn ver­i sß sem hann var 1990 ■egar uppbyggingin var a­ hefjast fyrir alv÷ru me­ ni­urskur­i.

En ■a­ er ekki a­eins a­ ■orskaflinn hafi minnka­: Afli flestra annara botnfisktegunda hefur einnig veri­ a­ minnka undarnfarinn ßratug. ŮvÝ er von a­ menn hiksti a­eins ■egar tala­ er a­ vi­ sÚum me­ besta fiskvei­istjˇrnunarkerfi Ý heiminum. Mß vera, ef markmi­i­ er a­ halda alltaf s÷mu ar­semi me­ minnkandi afla, heimsmeti­ ver­ur vŠntanlega a­ halda tekjunum ■egar aflinn er or­inn enginn. Ůß erum vi­ ß rÚttri lei­.

Ekkert betra til?

Rß­amenn vilja halda dau­ahaldi Ý n˙verandi kerfi og nota gjarnan ■ß r÷ksemd a­ ekki sÚ anna­ betra til, enginn hafi sett fram a­rar till÷gur ■rßtt fyrir a­ margar hafi reyndar komi­ fram. Flestar till÷gur sem fram hafa komi­ eru bygg­ar ß aflamarki og ■vÝ Ý raun ekki anna­ en ˙tfŠrslur ß n˙verandi kerfi (bygg­akvˇti, uppbo­ aflaheimilda o.s. frv.).

Ů÷rf er nřhugsunar ef ß a­ b˙a til nřtt kerfi, fara ß byrjunarreit, hugsa upp ß nřtt, ßn ■ess a­ vera sÝfellt me­ n˙verandi kerfi ß bakinu. Ůß ver­ur a­ skilgreina markmi­ og notast vi­ forsendur um nřtingu fiskstofna sem eru lÝklegri til a­ gefa meiri afrakstur en ■Šr en ■Šr sem eru uppi Ý dag.

Fram til ■essa hafa veri­ rß­andi vÝsindi (hugmyndir um samspil vei­a og fiskstofna) sem ekki hafa sta­ist dˇm reynslunnar. ŮŠr hafa Ý stuttu mßli byggst ß ■eirri hugmyndafrŠ­i a­ ef be­i­ vŠri me­ a­ vei­a fiskinn ■ar til hann yr­i stŠrri, fengist meiri afli.

┴ ■a­ var bent 1984 a­ slÝkar hugmyndir, sem lag­ar voru til grundvallar kerfinu ■ß, -vŠru rangar, en ekki var teki­ tillit til ßbendinganna. Ůorskur haf­i ■ß horast ßrin ß undan og gagnrřnin var ■ß s˙ a­ ekki vŠri hŠgt a­ fri­a fisk ef nŠg fŠ­a vŠri ekki fyrir hendi, en ■vÝ var vÝsa­ ß bug af Hafrannsˇknastofnun. GrÝ­arleg orka og fÚ hefur fari­ Ý a­ verja hinar r÷ngu forsendur Ý tÝmans rßs.

Markmi­ fiskvei­istjˇrnar

Markmi­ vei­stjˇrnunar mß m.a. skilgreina ■annig:

  • Hßmarka afrakstur fiskstofna til langs tÝma
  • Hßmarka ar­semi vei­anna
  • Hßmarka ar­semi ■jˇ­arb˙sins
  • Stu­la a­ jafnvŠgi Ý bygg­ landsins

Ůegar kerfi­ var sett ß fannst m÷nnum e­lilegt a­ takmarka aflann me­ ■vÝ a­ setja hßmark ß leyfilegan afla. ┴ ■eim tÝma voru menn "vanir" ■vÝ a­ tala um afla, meiri e­a minni og s˙ hugsun var allsrß­andi a­ me­ ■vÝ a­ stjˇrna ■vÝ sem veitt var eitt ßri­, vŠri unnt a­ hafa ßhrif ß afraksturinn ßri­ eftir. Menn sßu ekki fyrir ■Šr breytingar sem ur­u vi­ a­ fara a­ stjˇrna aflanum sem tekinn var ˙r sjˇnum Ý sta­ ■ess a­ hafa stjˇrna­ vei­id÷gunum, sˇkninni:

Frß ■vÝ a­ hßmarka aflann ■ß daga sem veitt var, selja hvern ugga til a­ skapa tekjur, ■ß borga­i sig n˙ a­ vera ˙tsmoginn, velja ˙r dřrasta fiskinn og selja hann, en kasta ver­minni afla. Ůa­ ß ekki a­ ■urfa a­ ˙tskřra a­ grundvallarmunur er ß ■essu tvennu:

Sˇknarmark hßmarkar nřtingu ■ess afla sem kemur ß dekk, aflamark hßmarkar ver­mŠti ■ess afla sem kemur Ý land.

Gallar aflamarkskerfis eru eftirfarandi:

1. Besti fiskurinn veiddur.

GŠ­i, og ■ar me­ ver­mŠti einstaklinga s÷mu tegundar eru misj÷fn. Mß ■ar nefna holdafar, stŠr­, lit, snÝkjudřrabyr­i o. s. frv. Ůegar leyft er a­ vei­a ßkve­i­ magn reyna menn a­ hßmarka ar­inn me­ ■vÝ a­ nß sem ver­mŠtustu v÷runni. Ůetta er gert ß tvennan hßtt:

a) Me­ ■vÝ a­ sŠkja ekki ß slˇ­ ■ar sem von er ß lÚlegum fiski e­a nota einungis vei­arfŠri sem velja ˙r stŠrsta og dřrasta fiskinn. DŠmi: Bßtar ß sunnanver­um Vestfj÷r­um sŠkja ekki Ý Brei­afj÷r­ vegna ■ess a­ fiskurinn ■ar er ormaveikur og hentar illa i vinnslu og hann gefur lßgt ver­. Ůetta veldur ■vÝ a­ svŠ­i og ■ar me­ undirstofnar ver­a vannřttir. Margir nota einungis 9-11 tommu net ß vetrarvertÝ­.

b) Me­ ■vÝ a­ henda ver­litlum fiski. ŮŠttirnir a) og b) valda ■vÝ a­ mat ß stŠr­ fiskstofna lŠkkar og ef beitt er aflareglu, minnkar kvˇtinn. Ůa­ řtir undir a­ koma me­ enn dřrari fisk a­ landi. Ůetta gildir ˇhß­ ■vÝ hva­a stefna (hugmyndafrŠ­i) er i gildi um hvernig fara eigi a­ ■vÝ a­ hßmarka afrakstur fiskstofna.

Engu mßli skiptir Ý leikreglum kvˇtakerfisins hvar (e­a hvenŠr) kvˇtinn er tekinn. ١ ■a­ sÚ vita­ a­ undir svokalla­a ˙thafsrŠkju flokkast margir stofnar ß mismunandi vei­isvŠ­um, ■ß eru ■eir me­ sameiginlegan aflakvˇta. ═ ljˇsi ■essa er ekki hŠgt a­ halda ■vÝ fram a­ vei­istjˇrn ˙thafsrŠkju sÚ bygg­ ß lÝffrŠ­ilegum forsendum, ■vÝ unnt er a­ ofnřta einn stofn en vannřta annan.

Engum myndi t.d. detta Ý hug a­ hafa sameiginlegan rŠkjukvˇta fyrir ═safjar­ardj˙p og Arnarfj÷r­ ■ˇtt Ý raun sÚ veri­ a­ nota samsvarandi vinnubr÷g­ vi­ stjˇrn vei­a ß ˙thafsrŠkju. Um sta­bundnum botnfisk gildir ■a­ sama. Ef m÷nnum sřndist svo, og aflabr÷g­ by­u upp ß ■a­, gŠtu ■eir teki­ allan sinn kvˇta ß Vestfjar­ami­um en skili­ ÷ll ÷nnur mi­ eftir ˇveidd og ˇnřtt.

Aflamark er einungis nothŠft ß einsleitar vei­ar, t.d. lo­nuvei­ar. Ůß er ekkert ß fer­inni nema sß fiskur sem vei­a mß, en ˇhŠft ■egar um blanda­ar vei­ar (botnfiskvei­ar) er a­ rŠ­a, ■vÝ ■ß ver­a menn a­ henda ■vi sem kvˇti er ekki fyrir. ١ hefur ■etta reynst illa vi­ sÝldvei­ar ■ˇ ekkert veiddist Ý nˇtina nema sÝld. S˙ var tÝ­in ■egar au­velt var a­ nß kvˇtanum a­ miki­ var um smßsÝld ß mi­unum.

Ůß slepptu menn ni­ur k÷stum sem voru mest megnis smßsÝld, k÷stu­u og k÷stu­u ■ar til ■eir fengu stŠrri og ver­meiri sÝld. Megni­ af sÝldinni sem sleppt var drapst eftir a­ b˙i­ a­ ■rengja a­ henni Ý nˇtinni, enda fˇru s÷gur af ˙ldinni sÝld ß botninum Ý fj÷r­unum fyrir austan.

2. FÚlagslegir ˇkostir

HÚr hefur einungis veri­ fjalla­ um helstu lÝffrŠ­ilega ˇkosti aflamarkskerfis, en ˇtaldir eru a­rir ˇkostir af fÚlagslegum toga sem tengjast framseljanlegum kvˇta m.a. tilfŠrslu afla milli sta­a og tilheyrandi bygg­avanda og flutningi fjßr ˙t ˙r greininni ■egar menn labba sig ˙t ˙r greininni eins og sagt er. Ekki ver­ur hÚr fari­ nßnar ˙t Ý ■ennan ˇkost.

Athyglisvert er a­ aldrei hefur veri­ tala­ um ■a­ Ý kvˇtakerfinu, a­ t.d. helmingur vei­ileyfanna (kvˇtans) vŠri sameiginlegur. Ůannig mŠtti hugsa sÚr a­ helmingi lo­nukvˇtans vŠri ˙thluta­ ß skip, en hinn helmingurinn vŠri frjßls ÷llum, bo­inn upp, ˙thluta­ til nřrra a­ila skv. umsˇknum t.d., e­a veiddur Ý samkeppni, allt eftir e­li vei­anna.

Sˇknarstřring

Ůegar vi­ vorum a­ nß yfirrß­um yfir fiskimi­um okkar fŠr­um vi­ ˙t landhelgina Ý ßf÷ngum frß ■remur sjˇmÝlum Ý 200. Ůetta var sˇknarstřring. H˙n var svo ÷flug, a­ fiskvei­ar frß Grimsby l÷g­ust af. Ůetta var okkar hagsmunamßl og ß ■eim tÝma voru allir vissir um a­ ■etta vŠri nŠgjanlegt til verndar fiskstofnunum. ┴ sama hßtt getum vi­ stjˇrna­ eigin vei­um me­ landhelgi (svŠ­askiptingu).

Einnig mß gera ■etta me­ ■vÝ a­ střra vei­arfŠrum: m÷skvastŠr­, ÷nglafj÷lda, netafj÷lda o.s. frv. Ůa­ er ljˇst a­ fari enginn ß sjˇ, e­a skip rˇi ßn vei­arfŠra ■ß er fri­un algj÷r. SÝ­an er einhver millivegur Ý ˇhefta sˇkn.

Nřtt kerfi: Stjˇrn fiskvei­a byggist ß sˇknarstřringu

1. ┌thluta­ ver­i, ß einhvern hßtt, vei­ileyfum sem gilda Ý ßkve­inn tÝma. Leyfi­ gildir ˇhß­ tegundum, me­ ■eirri undantekningu ■ˇ a­ sÚrhŠfum vei­um ver­ur haldi­ a­skildum. Mß ■ar nefna hrokkelsavei­i, uppsjßvarfiska og krabbadřr.

2. Settar ver­i umgengnis- e­a umfer­arreglur s.s. svŠ­askipting skipa/vei­arfŠra, Ý meginatri­um a­ smŠrri skip nřti grunnslˇ­ en ■au stŠrri dj˙pslˇ­ svipa­ og var ■egar landhelgin var sett ˙t Ý 12 mÝlur. Einnig ver­i teki­ tillit til "vertÝ­a" og tÝmabundinna vei­isvŠ­a.

3. SÚrvei­ar (lo­na, sÝld, humar, hrokkelsi) hlÝta aflamarki ef ■a­ ß vi­. Hluta (helmingi) ver­i ˙thluta­ ß skip skv. reynslu, afgangi jafnt ß alla (eftir stŠr­ skipa) ß hverju ßri (Ý hvert skipti), ßn tillits til fyrri vei­ireynslu.

4. Sett ver­i ß aflagjald, mismunandi eftir tegundum og tÝmabilum. Aflagjaldi­ getur veri­ bŠ­i jßkvŠtt og neikvŠtt. Ůetta er a­fer­ sem Štla­ er a­ střra sˇkn Ý einstakar tegundir ef ■urfa ■ykir og efla nřtingu vannřttra tegunda, sÚ ßlitin ■÷rf ß ■vÝ.

Aflagjaldi­ hefur ■ann kost a­:

1. Eigandinn fŠr greitt afgjald af sameigninni. Sbr. a­ taka upp rˇfur og fß annan hvern poka, vei­ima­urinn er or­inn verktaki eigandans (■jˇ­arinnar) og grei­ir honum fyrir ■a­ sem hann tekur ˙r sjˇnum (ath. ekki er greitt fyrir a­ fß leyfi til a­ taka ˙r sjˇnum heldur fyrir hvern titt sem landa­ er).

2. HŠgt er a­ střra sˇkn (vernda tegundir) me­ ■vÝ a­ hafa gjaldi­ mishßtt. Gjaldi­ gŠti veri­ neikvŠtt (styrkur, ni­urgrei­sla) ef um vannřttar tegundir vŠri a­ rŠ­a.

3. Allir geta rˇi­ til fiskjar, ■eir ■urfa einungis a­ hlÝta settum (leik) reglum og grei­a afgjald.

┴stŠ­ulaust er a­ fara ˙t Ý nßnari ˙tfŠrslu hÚr, h˙n er tŠknilegt atri­i. En rÚtt er a­ minna ß ■a­ sem ß­ur hefur veri­ sagt um fiskifrŠ­ina, sem hinga­ til hefur veri­ l÷g­ til grundvallar stjˇrnun fiskvei­a. H˙n hefur ekki sta­ist og bent hefur veri­ ß hvers vegna ■a­ h˙n hafi ekki sta­ist.

ŮŠr ßbendingar hafa hins vegar ekki hloti­ hß­ stjˇrnvalda, sem haldi­ hafa verndarhendi yfir hinum misheppnu­u forsendum. Ůetta ver­ur a­ breytast, eigi a­ ver­a vit Ý stjˇrnun fiskvei­a hjß ■essari ■jˇ­, " Ý mesta fisklandi heimsins, ■ar sem jafnvel hundar ganga ˙t og spřja heyri ■eir nefndan lax".

----------------------------

Vi­bˇt 2009:

SÝ­an ■etta var skrifa­, ßri­ 2000, hef Úg kynnst sˇknarkerfi FŠreyinga, Ůa­ byggir ß ˙thlutun vei­idaga sem eru mismunandi fyrir hina řmsu skipaflokka, trillur, lÝnubßta, togara o.s.frv.

Ůar er ekki teki­ aflagjald eins og stungi­ er upp hÚr a­ ofan. ┴stŠ­an var a­ ■a­ hvatti til endurskÝrnar ß tegundum, tegundum me­ hßtt aflagjald var "breytt" Ý tegundir me­ lŠgra gjald. Vilji menn kynna sÚr ■a­ frekar hef Úg sett upp sÚrstaka FŠreyjasÝ­u.

H÷ggvi­ ß hn˙tinn? (Febr˙ar 2010)

Til stendur a­ endursko­a kvˇtakerfi­ og n˙ verjast sŠgreifar eins og ■eir geta til a­ missa ekki aflaheimildir. Svo vir­ist sem stjˇrnv÷ld hafi ekki kjark til a­ gera rˇttŠkar breytingar af hrŠ­slu vi­ Greifana. MÚr sřnist ekki hŠgt a­ breyta kerfinu ß l÷ngum tÝma, innk÷llunn ß 20 ßrum, Ý samvinnu vi­ "hagsmunaa­ila". Ůeir vilja ekki breyta neinu og hagsmuna­illinn Ůjˇ­in fŠr ekki a­ vera me­.

Eina lei­in vir­ist vera a­ h÷ggva ß hn˙tinn pˇlitiskt og breyta kerfinu ß einni nˇttu, me­ einu pennastriki eins og sagt er. ╔g skrifa­i grein Ý FrÚttabla­i­ ■ar sem Úg sting upp ß hvernig h÷ggva megi ß hn˙tinn. H˙n fer hÚr ß eftir.

Einf÷ld lei­ ˙t ˙r kvˇtakerfinu (skrifa­ Ý maÝ 2009)

Stjˇrn fiskvei­a me­ ■vÝ a­ ßkve­a fyrir fram hve miki­ skuli vei­a af hverri tegund, kvˇtakerfi­, hefur ekki skila­ ■eim ßrangri sem til var Štlast, ■.e. a­ auka afrakstur fiskstofna. Eftir aldar fjˇr­ungs tilraun er ■orskafli Ý s÷gulegu lßgmarki og v÷xtur fiskanna er lÚlegri en nokkru sinni fyrr.

Menn greinir ß um hvers vegna ■etta sÚ, Hafrannsˇkn kennir um ofvei­i, a­ ekki hafi veri­ fari­ hßrfÝnt eftir rß­leggingum ■eirra. A­rir vilja meina a­ ■Šr lÝffrŠ­ilegu forsendur sem lag­ar voru til grundvallar hafi ekki sta­ist. Ůegar dregi­ var ˙r vei­um drˇ ˙r vexti einstaklinganna. NŠg fŠ­a var ekki fyrir hendi til a­ standa undir stŠrri stofni.

Ůegar ˙thluta­ er afla til kvˇtahafa reyna ■eir skiljanlega a­ fß ˙t ˙r honum sem mest ve­mŠti. Ůeir reyna a­ nß sem ver­mestum fiski og sÚ ekki kvˇti fyrir ■vÝ sem vei­ist fer ■a­ Ý sjˇinn aftur.

Ůar sem kvˇtakerfi­ hefur Ý sÚr innbygg­an hvata til sˇunar, ■ß ■arf a­ leggja ■a­ af. Einnig er vafasamt a­ ˙thluta afla ßr fram Ý tÝmann, ˇm÷gulegt er a­ telja fiskinn Ý sjˇnum og ekki er unnt a­ sjß fyrir breytingar ß fiskgegnd e­a aflabr÷g­um ■egar kvˇtar eru ßkve­nir. Sˇknarkerfi eins og nota­ er Ý FŠreyjum nemur breytingarnar strax og er laust vi­ brottkast.

N˙ tala menn um a­ breyta ■urfi kerfinu og bŠta ■a­ en fyrning, innk÷llun ß kvˇta, uppbo­ e­a hva­ ■a­ n˙ heitir vi­heldur kerfinu en kemur ekki Ý veg fyrir galla ■ess.

Ůa­ hefur vafist fyrir m÷nnum hvort unnt sÚ a­ innkalla aflaheimildir ßn ■ess a­ rÝki­ eigi yfir h÷f­i sÚr ska­abˇtamßl. Margir ˙tger­armenn halda ■vÝ fram a­ ver­i aflaheimildir af ■eim teknar smßm saman og bo­nar upp fari fyrirtŠki ■eirra ß hausinn. Ůeir sem hafa teki­ lßn til kvˇtakaupa sÚu stˇrskuldugir og ■urfi tekjur til a­ borga af lßnunum.

Krafa er um a­ aflaheimildir ver­i bo­nar ˙t hŠstbjˇ­endum til a­ fß tekjurnar af au­lindinni Ý rÝkiskassann. Ůß myndu menn bjˇ­a hver Ý kapp annan svipa­ og vi­ lˇ­auppbo­ ß h÷fu­borgarsvŠ­inu, sem enda­i me­ skelfingu. Innkoman fˇr beint Ý aukna ey­slu sveitarfÚlaganna til a­ kynda undir brjßlŠ­inu.

Hafa ver­ur Ý huga a­ kvˇtinn sem slÝkur er einskis vir­i, ver­mŠtin liggja Ý fiskinum sem kemur a­ landi og ■a­ mun skila sÚr til ■jˇ­arinna eftir sÝnum lei­um. Kvˇtauppbo­ myndu a­eins auka rekstrarkostna­, sem kŠmi fram Ý auknu fiskver­i, erfi­ari samkeppnisa­st÷­u og taprekstri. Auk ■ess fŠri afgjaldi­ af kvˇtanum svipa­a lei­ og bensÝngjaldi­, Ý rÝkishÝtina.

Ůa­ er ekki flˇknara a­ stÝga ˙t ˙r ■essu kerfi en ■a­ var a­ fara inn Ý ■a­. Ůa­ gŠti t.d.hafist me­ eftirfarandi tilkynningu frß Sjßvar˙tvegsrß­herra:

"Vi­ endursko­un gagna og endurmat ß lÝffrŠ­ilegum forsendum ■ykir ekki ■÷rf ß a­ vernda ■orsk og a­rar botnfisktegundir sÚrstaklega.

Eftirfarandi tegundir eru ■vÝ teknar ˙t ˙r kvˇta: Ůorskur, řsa, ufsi, skarkoli, steinbÝtur, karfi, ˙thafsŠkja .... Skipum me­ gilt vei­ileyfi er heimilt a­ stunda vei­ar ß ■essum tegundum. Settar ver­a nßnari reglur um umgengni til a­ koma Ý veg fyrir ßrekstra vei­arfŠra og skipaflokka. ┴kv÷r­un ■essi gildir til eins ßrs Ý senn."

Me­ ■essu er ekki veri­ a­ taka aflaheimildir frß neinum og ■vÝ ekki um neina ľbˇtaskyldu" a­ rŠ­a. Svona breytingar myndu ■ř­a aflaukningu, nokku­ sem er gagnstŠtt fri­unarstefnu Hafrannsˇknar, en Ý ljˇsi ÷murlegrar reynslu Šttu stjˇrnmßlamenn varla a­ ■urfa mikinn kjark til a­ taka af ■eim rß­in.

Sřna mß fram ß me­ vÝsindalegum r÷kum a­ ■a­ er ekki einungis Ý stakasta lagi, heldur blßtt ßfram nau­synlegt a­ auka vei­ar til a­ bŠta vaxtarskilyr­i einstaklinganna og koma Ý veg fyrir sjßlfßt svo gˇ­ir ßrgangar ver­i ekki Útnir upp ß­ur en ■eir geta teki­ ˙t v÷xt. Einn slÝkur er a­ s÷gn ß lei­inni og myndi muna um a­ hann yr­i a­ gjaldeyri en fŠri ekki ß matse­ilinn hjß hor■orskinum.

Rita­ hefur Jˇn Kristjßnsson fiskifrŠ­ingur.


Ůjˇ­aratkvŠ­i um aflamark e­a sˇknarstřringu

andlit mitt

Ůar sem l÷ngu er ljˇst a­ hin fur­ulega L═┌ nefnd um endursko­un kvˇtakerfisins mun engu skila nema till÷gum um ˇbreytt kvˇtakerfi, ■ß erávÝst a­ kvˇtakerfi­ ver­ur a­ fara Ý ■jˇ­aratkvŠ­i og ■a­ sem fyrst.

Fyrirfram er ljˇst hver ni­ursta­an ver­ur enda 80-90 % af ■jˇ­inni ß mˇti ■essu illrŠmdasta kvˇtakerfi veraldar.

Kvˇtakerfi sem ska­ar hvert einasta mannsbarn, (fŠdd og ˇfŠdd)áß Ýslandi um milljˇnir krˇna hvert einasta ßr.

Kvˇtakerfi sem bř­ur m÷nnum upp ß a­ kasta m÷rgum tugum ■˙sunda tonna af fiski Ý sjˇinn hvert einasta ßr.

Kvˇtakerfi sem bř­ur m÷nnum upp ß stˇrfellt svindl og undanskot frß hafnarvigt.

Kvˇtakerfi sem bř­ur m÷nnum a­ brjˇta ß mannrÚttindum hvern einasta dag ßn ■ess a­ ■ar til bŠr yfirv÷ld skeristr Ý leikinn.

Kvˇtakerfi sem ali­ hefur af sÚr ge­sj˙klinga sem ekki veigra sÚr vi­ a­ leggja ni­ur heilu sjßvar■orpin Ý nafni hagrŠ­ingar.

Kvˇtakerfi sem leyft hefur m÷nnum a­ stynga af me­ hundru­i milljar­a ˙r greininni og skilja sjßvarbygg­irnar eftir Ý rj˙kandi r˙stum.

Kvˇtakerfi sem hnept hefur ■˙sundir manna Ý sßra fßtŠkt, eignamissi, atvinnumissi og fÚlagslegar h÷rmungar.

Kvˇtakerfi sem ˇl af sÚr algert hrun Ýslenska lř­veldisins.

FŠreyingar vita hva­ ■eir syngja ■egar kemur a­ stjˇrnun fiskvei­a enda vegnar ■eim vel.


mbl.is 20 mßl sett ß oddinn
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband